Home Poems ਤਪਿ ਤਪਿ ਲੁਹਿ ਲੁਹਿ-ਸ਼ੇਖ਼ ਫ਼ਰੀਦ ਜੀ1

ਤਪਿ ਤਪਿ ਲੁਹਿ ਲੁਹਿ-ਸ਼ੇਖ਼ ਫ਼ਰੀਦ ਜੀ1

0

ਤਪਿ ਤਪਿ ਲੁਹਿ ਲੁਹਿ-ਸ਼ੇਖ਼ ਫ਼ਰੀਦ ਜੀ (tap tap luh luh by Sheikh Farid ji)

ਤਪਿ ਤਪਿ ਲੁਹਿ ਲੁਹਿ ਹਾਥ ਮਰੋਰਉ ॥
ਬਾਵਲਿ ਹੋਈ ਸੋ ਸਹੁ ਲੋਰਉ ॥
ਤੈ ਸਹਿ ਮਨ ਮਹਿ ਕੀਆ ਰੋਸੁ ॥
ਮੁਝੁ ਅਵਗਨ ਸਹ ਨਾਹੀ ਦੋਸੁ ॥
ਤੈ ਸਾਹਿਬ ਕੀ ਮੈ ਸਾਰ ਨ ਜਾਨੀ ॥
ਜੋਬਨ ਖੋਇ ਪਾਛੈ ਪਛੁਤਾਨੀ ॥

ਤਪਿ ਤਪਿ ਲੁਹਿ ਲੁਹਿ — ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਤਪ ਕੇ ਤੇ ਲੂਹ ਹੋ ਕੇ । ਬਾਵਲਿ – ਕਮਲੀ । ਲੋਰਉ — ਲੱਭਦੀ ਹਾਂ । ਮੁਝ – ਮੈਂ ‘ ਦੋ – ਦੋਸ਼ ।ਸਾਰ – ਕਦਰ ।

ਵਿਆਖਿਆ – ਬਿਰਹਨ ਜੀਵ – ਇਸਤਰੀ ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਤੜਫਦੀ ਹੋਈ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਹੇ ਮੇਰੇ ਮਾਲਿਕ ! ਮੈਂ ਜੁਆਨੀ ਵਿਚ ਤੇਰੀ ਕਦਰ ਨਹੀਂ ਜਾਣੀ ਤੇ ਹੁਣ ਜੁਆਨੀ ਦਾ ਵੇਲਾ ਬੀਤ ਜਾਣ ਪਿੱਛੋਂ ਪਛਤਾ ਰਹੀ ਹਾਂ । ਹੁਣ ਬੁਢਾਪੇ ਵਿਚ ਮੈਨੂੰ ਤੇਰਾ ਪਿਆਰ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ।ਮੈਂ ਹੁਣ ਬੜੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਤੜਫ – ਤੜਫ ਕੇ ਹੱਥ ਮਲ ਰਹੀ ਹਾਂ ਤੇ ਕਮਲੀ ਹੋਈ ਹੁਣ ਉਸ ਖ਼ਸਮ – ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਲੱਭਦੀ ਫਿਰਦੀ ਹਾਂ ।ਹੇ ਖ਼ਸਮ – ਪ੍ਰਭੂ ਮੇਰੀ ਇਹ ਹਾਲਤ ਕਰਨ ਵਿਚ ਤੇਰਾ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ , ਮੇਰੇ ਵਿਚ ਹੀ ਔਗੁਣ ਸਨ , ਤਾਹੀਏਂ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਰੋਸ ਕੀਤਾ ਤੇ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਪਿਆਰ ਦੀ ਪਾਤਰ ਨਾ ਬਣ ਸਕੀ ।

ਕਾਲੀ ਕੋਇਲ ਤੂ ਕਿਤ ਗੁਨ ਕਾਲੀ ।।
ਤੂ ਅਪਨੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਕੇ ਹਉ ਬਿਰਹੈ ਜਾਲੀ ॥
ਪਿਰਹਿ ਬਿਹੂਨ ਕਤਹਿ ਸੁਖੁ ਪਾਏ ॥
ਜਾ ਹੋਇ ਕ੍ਰਿਪਾਲੁ ਤਾ ਪ੍ਰਭੂ ਮਿਲਾਏ ॥

ਕਿਤ – ਕਿਸ । ਬਿਹੂਨ — ਬਿਨਾਂ । ਕਤਹਿ — ਕਿਤੇ ਵੀ।

ਵਿਆਖਿਆ – ਬਿਰਹਨ ਜੀਵ – ਇਸਤਰੀ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਮੈਂ ਕੋਇਲ ਨੂੰ ਪੁੱਛਦੀ ਫਿਰਦੀ ਹਾਂ ਹੇ ਕਾਲੀ ਕੋਇਲ ! ਭਲਾ ਮੈਂ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਮਾਰੀ ਹੋਈ ਦੁਖੀ ਹਾਂ ਪਰ ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਕਾਲੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈਂ ? ਕੋਇਲ ਵੀ ਇਹੀ ਉੱਤਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਦੇ ਸਮਝਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਖ਼ਸਮ ਤੋਂ ਵਿਛੋੜੇ ਨੇ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ ਹੈ । ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਕਾਲੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ । ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿਚ ਮੈਂ ਇਹ ਵਿਛੜ ਕੇ ਕੋਈ ਜੀਵ – ਇਸਤਰੀ ਕਿਤੇ ਵੀ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦੀ । ਪਰ ਇਹ ਜੀਵ – ਇਸਤਰੀ ਦੇ ਵੱਸ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ । ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਭੂ ਆਪ ਮਿਹਰਬਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ , ਤਾਂ ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸਦੇ ਬਿਰਹੋਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ।

ਵਿਧਣ ਖੂਹੀ ਮੁੰਧ ਇਕੇਲੀ ।
ਨਾ ਕੋਈ ਸਾਥੀ ਨਾ ਕੋ ਬੇਲੀ ।
ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਭਿ ਸਾਧ ਸੰਗਿ ਮੇਲੀ ।
ਜਾ ਫਿਰਿ ਦੇਖਾ ਤਾ ਮੇਰਾ ਅਲਹੁ ਬੇਲੀ ॥

ਵਿਧਣ – ਡਰਾਉਣੀ । ਮੁੰਧ – ਇਸਤਰੀ । ਬੇਲੀ – ਮੱਦਦਗਾਰ।

ਵਿਆਖਿਆ – ਬਿਰਹਨ ਜੀਵ – ਇਸਤਰੀ ਤੜਫਦੀ ਹੋਈ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਜਗਤ – ਰੂਪ ਡਰਾਉਣੀ ਖੂਹੀ ਵਿਚ ਮੈਂ ਇਕੱਲੀ ਡਿਗ ਪਈ ਸਾਂ , ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਮੇਰਾ ਸਾਥੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਮੇਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਕੋਈ ਮੇਰਾ ਮਦਦਗਾਰ ਹੀ ਸੀ । ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਮਿਹਰ ਕਰ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਸਤਿਸੰਗ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ , ਤਾਂ ਮੈਂ ਵੇਖਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਮੇਰਾ ਰੱਬ ਬੇਲੀ ਦਿਸ ਰਿਹਾ | ਫਰੀਦ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹੁਣ ਸੰਸਾਰ ਮੇਰੇ ਲਈ ਡਰਾਉਣੀ ਖੂਹੀ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ।

ਵਾਟ ਹਮਾਰੀ ਖਰੀ ਉਡੀਣੀ ।
ਖੰਨਿਅਹੁ ਤਿਖੀ ਬਹੁਤੁ ਪਿਈਣੀ ।
ਉਸ ਊਪਰਿ ਹੈ ਮਾਰਗੁ ਮੇਰਾ ।
ਸੇਖ ਫਰੀਦਾ ਪੰਥ ਸਮਾਰਿ ਸਵੇਰਾ।

ਵਾਟ — ਰਸਤਾ । ਉਡੀਣੀ — ਉਦਾਸ । ਪਿਈਣੀ – ਪਤਲੀ । ਸਮਾਰਿ — ਸੰਭਾਲ ।

ਵਿਆਖਿਆ – ਪ੍ਰਭੂ – ਪਤੀ ਤੋਂ ਵਿਛੜੀ ਬਿਰਹਨ ਇਸਤਰੀ ਸਾਧ – ਸੰਗਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਕੇ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਫ਼ਕੀਰੀ ਦਾ ਰਸਤਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਉਦਾਸ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ । ਇਹ ਰਸਤਾ ਖੰਡੇ ਦੀ ਧਾਰ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਤਿੱਖਾ ਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਤੇਜ਼ ਧਾਰ ਵਾਲਾ ਹੈ । ਉਸਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਭਿਆਨਕ ਰਸਤੇ ਉੱਤੋਂ ਲੰਘ ਕੇ ਹੀ ਆਪਣੇ – ਪ੍ਰਭੂ ਪਤੀ ਦਾ ਮਿਲਾਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਸਕੇਗਾ । ਫ਼ਰੀਦ ਜੀ ਦਸੱਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਪ੍ਰਭੂ ਪਤੀ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਇਸ ਔਖੇ ਪੰਧ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਸੁਵੱਖਤੇ ਹੀ ਰਸਤਾ ਸੰਭਾਲ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ।

ਤਪਿ ਤਪਿ ਲੁਹਿ ਲੁਹਿ ਹਾਥ ਮਰੋਰਉ ॥
ਬਾਵਲਿ ਹੋਈ ਸੋ ਸਹੁ ਲੋਰਉ ॥
ਤੈ ਸਹਿ ਮਨ ਮਹਿ ਕੀਆ ਰੋਸੁ ॥
ਮੁਝੁ ਅਵਗਨ ਸਹ ਨਾਹੀ ਦੋਸੁ ॥
ਤੈ ਸਾਹਿਬ ਕੀ ਮੈ ਸਾਰ ਨ ਜਾਨੀ ॥
ਜੋਬਨ ਖੋਇ ਪਾਛੈ ਪਛੁਤਾਨੀ ॥

ਤਪਿ ਤਪਿ ਲੁਹਿ ਲੁਹਿ — ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਤਪ ਕੇ ਤੇ ਲੂਹ ਹੋ ਕੇ । ਬਾਵਲਿ – ਕਮਲੀ । ਲੋਰਉ — ਲੱਭਦੀ ਹਾਂ । ਮੁਝ – ਮੈਂ ‘ ਦੋ – ਦੋਸ਼ ।ਸਾਰ – ਕਦਰ ।

ਵਿਆਖਿਆ – ਬਿਰਹਨ ਜੀਵ – ਇਸਤਰੀ ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਤੜਫਦੀ ਹੋਈ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਹੇ ਮੇਰੇ ਮਾਲਿਕ ! ਮੈਂ ਜੁਆਨੀ ਵਿਚ ਤੇਰੀ ਕਦਰ ਨਹੀਂ ਜਾਣੀ ਤੇ ਹੁਣ ਜੁਆਨੀ ਦਾ ਵੇਲਾ ਬੀਤ ਜਾਣ ਪਿੱਛੋਂ ਪਛਤਾ ਰਹੀ ਹਾਂ । ਹੁਣ ਬੁਢਾਪੇ ਵਿਚ ਮੈਨੂੰ ਤੇਰਾ ਪਿਆਰ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ।ਮੈਂ ਹੁਣ ਬੜੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਤੜਫ – ਤੜਫ ਕੇ ਹੱਥ ਮਲ ਰਹੀ ਹਾਂ ਤੇ ਕਮਲੀ ਹੋਈ ਹੁਣ ਉਸ ਖ਼ਸਮ – ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਲੱਭਦੀ ਫਿਰਦੀ ਹਾਂ ।ਹੇ ਖ਼ਸਮ – ਪ੍ਰਭੂ ਮੇਰੀ ਇਹ ਹਾਲਤ ਕਰਨ ਵਿਚ ਤੇਰਾ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ , ਮੇਰੇ ਵਿਚ ਹੀ ਔਗੁਣ ਸਨ , ਤਾਹੀਏਂ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਰੋਸ ਕੀਤਾ ਤੇ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਪਿਆਰ ਦੀ ਪਾਤਰ ਨਾ ਬਣ ਸਕੀ ।

ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ-

Show Your Love post
Previous article10 ਸਲੋਕ-ਸ਼ੇਖ਼ ਫ਼ਰੀਦ ਜੀ
Next articleਦਿਲਹੁ ਮੁਹਬਤਿ ਜਿਨੁ-ਸ਼ੇਖ਼ ਫ਼ਰੀਦ ਜੀ

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here
Captcha verification failed!
CAPTCHA user score failed. Please contact us!

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.